Ερευνητικό Προσωπικό
Ο Βασίλης Αμοιρίδης (ΒΑ) γεννήθηκε στο Γκέτεμποργκ της Σουηδίας το 1971. Έλαβε πτυχίο Φυσικής (B.Sc.), Μεταπτυχιακό Δίπλωμα στις Περιβαλλοντικές Επιστήμες (M.Sc.) και Διδακτορικό Δίπλωμα στην Ατμοσφαιρική Φυσική (Ph.D.) από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης το 1998, 2000 και 2006 αντίστοιχα. Από το 2006 είναι Ερευνητής στο Ινστιτούτο Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης (ΙΑΑΔΕΤ) του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ), όπου σήμερα είναι Διευθυντής Ερευνών και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας ReACT (Remote Sensing of Aerosols, Clouds and Trace Gases), η οποία αριθμεί περίπου 40 μέλη. Από το 2021 είναι επίσης Συνεργαζόμενος Ερευνητής του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος.
Το ερευνητικό του έργο επικεντρώνεται στη φυσική της ατμόσφαιρας και του κλίματος, με ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο των αερολυμάτων και των νεφών στην ακτινοβολία, την κλιματική επίδραση και τον καιρό. Η έρευνά του βασίζεται σε προηγμένες επίγειες και δορυφορικές παρατηρήσεις τηλεπισκόπησης, τόσο παθητικές όσο και ενεργητικές, σε συνδυασμό με θεωρητική μοντελοποίηση. Είναι υπεύθυνος για τη συνεχή λειτουργία και την επιστημονική αξιοποίηση του συστήματος 24/7 PollyXT lidar του ΙΑΑΔΕΤ/ΕΑΑ, το οποίο αποτελεί μέρος του European Aerosol Research Lidar Network (EARLINET). Είναι Επιστημονικός Υπεύθυνος της Εθνικής Ερευνητικής Υποδομής ΠΑΓΓΑΙΑ του ΕΑΑ, συμπεριλαμβανομένου του Ατμοσφαιρικού Παρατηρητηρίου των Αντικυθήρων. Παράλληλα, είναι Συντονιστής των Εθνικών Copernicus Hubs για τις υπηρεσίες Copernicus Atmosphere Monitoring Service (CAMS) και Copernicus Climate Change Service (C3S) στην Ελλάδα.
Έχει περισσότερες από 210 δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά με κριτές, οι οποίες έχουν λάβει πάνω από 7.000 παραπομπές από τρίτους (h-index = 48). Επιπλέον, έχει συμβάλει σε περισσότερες από 340 δημοσιεύσεις συνεδρίων και έχει συμμετάσχει σε περίπου 70 διεθνή επιστημονικά συνέδρια, εκ των οποίων σε 16 ως προσκεκλημένος ομιλητής. Έχει διατελέσει πρόεδρος ή συνδιοργανωτής σε 5 διεθνή συνέδρια και μέλος επιστημονικών ή/και οργανωτικών επιτροπών σε 16 επιπλέον συνέδρια και ειδικές συνεδρίες. Έχει επιβλέψει 24 μεταδιδακτορικούς ερευνητές και έχει συμμετάσχει ως μέλος τριμελούς επιτροπής σε 22 διδακτορικές διατριβές. Συμμετέχει ενεργά στη μεταπτυχιακή διδασκαλία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Είναι μέλος της συντακτικής επιτροπής δύο διεθνών επιστημονικών περιοδικών υψηλού κύρους και ενεργός κριτής σε μεγάλο αριθμό διεθνών περιοδικών και οργανισμών χρηματοδότησης έρευνας σε Ευρώπη και ΗΠΑ. Διαθέτει εκτενή εμπειρία στον συντονισμό μεγάλων ερευνητικών έργων και υποδομών. Έχει διατελέσει Επιστημονικός Υπεύθυνος σε 38 ανταγωνιστικά ερευνητικά έργα (15 ως συντονιστής του έργου), εξασφαλίζοντας συνολική χρηματοδότηση περίπου 10 εκατ. €, εκ των οποίων περίπου το 80% προέρχεται από ευρωπαϊκές πηγές. Μέσω προσωπικής πρωτοβουλίας και διαπραγμάτευσης έχει επιπλέον εξασφαλίσει πάνω από 22 εκατ. € για το ΕΑΑ για την ανάπτυξη και τη μακροχρόνια βιωσιμότητα του Παρατηρητηρίου ΠΑΓΓΑΙΑ. Έχει συντονίσει 9 μεγάλες πειραματικές εκστρατείες με τη συμμετοχή περισσότερων από 70 διεθνών οργανισμών.
Σε διεθνές επίπεδο έχει αναλάβει ρόλους υψηλού επιπέδου, μεταξύ των οποίων έχει δράσει ως Εθνικός Εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή του Προγράμματος Copernicus (2014–2017), μέλος του Interim Council της Ευρωπαϊκής Ερευνητικής Υποδομής ACTRIS (2018–2022) και μέλος της Στρατηγικής Ομάδας Εργασίας Περιβάλλοντος του ESFRI (2020–σήμερα). Είναι μέλος της Ομάδας Εργασίας Βαθμονόμησης και Επικύρωσης (WGCV) του CEOS και εκλεγμένο μέλος του πενταμελούς Συμβουλίου του EARLINET για δύο συνεχόμενες θητείες (2012–2022). Έχει συμμετάσχει ως προσκεκλημένο μέλος σε Επιστημονικές Συμβουλευτικές Επιτροπές ευρωπαϊκών δορυφορικών αποστολών (Aeolus και EPS-Aeolus), είναι μέλος της Συντονιστικής Επιτροπής του συστήματος SDS-WAS του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO) από το 2018, εκλεγμένο μέλος του International Coordination Group for Atmospheric Laser Studies (ICLAS) από το 2022 και εκλεγμένο μέλος της Οργανωτικής Επιτροπής του NASA International MIRA Working Group από το 2024.
Η επιστημονική του αριστεία έχει αναγνωριστεί με δύο χρηματοδοτήσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ERC): ένα ERC Consolidator Grant (2016) για τον κύκλο της ερημικής σκόνης και τη μεταφορά ορυκτών σωματιδίων μεγάλης κλίμακας (D-TECT) και ένα ERC Proof of Concept Grant (2020) για καινοτόμες τεχνικές παρατήρησης ατμοσφαιρικών αερολυμάτων (PM-scanner). Έχει επίσης τιμηθεί με το βραβείο WMO Professor Mariolopoulos Trust Fund Award (2006), με διάκριση από την International ICLAS Committee για την προσφορά του ως Πρόεδρος του 26ου International Laser Radar Conference (2012), και με τον ορισμό του ως Invited Review Editor για την Έκτη Έκθεση Αξιολόγησης της IPCC (2018).
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ
Φυσική της Ατμόσφαιρας με έμφαση στη μελέτη των αιωρούμενων σωματιδίων και των νεφών για τον καθορισμό του κλιματικού τους ρόλου και των επιδράσεών τους στην υγεία και τα οικοσυστήματα. Εξειδικεύεται στην ανάπτυξη και χρήση τεχνικών ενεργής και παθητικής τηλεπισκόπησης από επίγειους και δορυφορικούς δέκτες.